Wprowadzanie wyrobów na rynek
Wiele ciekawych i źródłowych informacji na temat wprowadzania wyrobów na rynek można znaleźć na stronach:
-
Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów:
www.uokik.gov.pl
-
Ministerstwa Gospodarki:
www.mg.gov.pl
-
Urzędu Dozoru Technicznego:
www.udt.gov.pl
Odkąd Polska stała się krajem członkowskim Unii Europejskiej, wprowadzenie jakiegokolwiek wyrobu na rynek polski - zgodnie z
zasadą swobodnego przepływu towarów w obrębie Wspólnoty - jest równoznaczne z wprowadzeniem go na rynek europejski. Dlatego wyrób wprowadzany na rynek w Polsce musi spełniać określone wymogi prawa unijnego, związanego przede wszystkim ze sprawą bezpieczeństwa. Prawo to zawarte jest w dyrektywach UE, a państwa członkowskie są zobligowane do implementacji ich zapisów do własnego systemu prawnego.
Od wielu lat odchodzi się od szczegółowych uregulowań technicznych, jakie zawierają jeszcze
dyrektywy tzw. starego podejścia, na rzecz formułowania jedynie wymagań zasadniczych w tzw.
dyrektywach nowego i globalnego podejścia. Dyrektywy starego podejścia wciąż obowiązują w takich dziedzinach jak np. motoryzacja,
produkty żywnościowe, chemiczne czy lekarstwa. Wyroby podlegające dyrektywom należy poddać
ocenie zgodności z nimi przed wprowadzeniem na rynek. Ocenę zgodności z dyrektywami nowego podejścia mogą wykonywać tylko
jednostki notyfikowane, wyznaczone przez polski rząd i zgłoszone do Komisji Europejskiej.
W systemie europejskim
nowego podejścia odpowiedzialność za wyrób przeniesiono na producenta lub osobę przejmującą w całości lub części jego obowiązki - np. importera.
Importer sprowadzający spoza UE wyroby podlegające dyrektywom nowego podejścia, powinien żądać od producenta dostępu do dokumentacji stwierdzającej zgodność z dyrektywami lub sam - jako jego upoważniony przedstawiciel - przeprowadzić ocenę zgodności.
Dla różnych wyrobów istnieją różne wymagania. Część wyrobów jest objęta dyrektywami nowego podejścia, część dyrektywami starego podejścia, jeszcze inne są objęte przepisami krajowymi (przepisy takie muszą jednak być zgłoszone do Komisji Europejskiej - wówczas objęte nimi wyroby mogą korzystać z klauzuli o wzajemnym uznawaniu i swobodnie przepływać w obrębie rynku UE).
Wszystkie natomiast obejmuje
dyrektywa 2001/95/WE o ogólnym bezpieczeństwie produktów, wdrożona do prawa polskiego jako
Ustawa z dnia 12 grudnia 2003 r. o ogólnym bezpieczeństwie produktów (Dz. U. Nr 229, poz. 2275), zmieniona ustawą z dn. 12.01.2007 r. (Dz. U. Nr 35, poz. 215). Warto też zapoznać się z
Ustawą z dnia 2 marca 2000 r. o ochronie niektórych praw konsumentów oraz o odpowiedzialności za szkodę wyrządzoną przez produkt niebezpieczny (Dz. U. Nr 22, poz. 271, z późn. zm.), która stanowi wdrożenie
dyrektywy 85/374/EWG o odpowiedzialności za produkt wadliwy.
Kontrole prowadzi Inspekcja Handlowa, a Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumenta może wycofać z rynku wyrób niebezpieczny.
Może się zdarzyć, że wyrób spełnia wszelkie wymogi dyrektyw czy przepisów szczegółowych, a mimo to powoduje zagrożenia. Dlatego kontrola bezpieczeństwa nie jest kontrolą formalną.
Ustawa o ogólnym bezpieczeństwie wyrobów pozwala na wycofanie z rynku także wyrobu, który spełnia wszelkie wymogi, a mimo to okaże się niebezpieczny.
Producent jest zobowiązany do powiadomienia organów nadzoru o każdym przypadku odkrycia zagrożenia, jakie może nieść jego wyrób. Nie wolno mu takiej informacji zataić.
Wobec wielu wyrobów
sieci handlowe stawiają często własne wymogi (np. BRC czy IFS) i przyjęcie wyrobu do sprzedaży uzależniają przede wszystkim od przeprowadzenia określonego procesu certyfikacji.
